Δεν έχει τόση σημασία το τί έχεις κάνεις για τα...
παιδιά σου, αλλά το τί τους έμαθες να κάνουν τα ίδια για τον εαυτό τους.
Aν τα θαλασσώσεις με την ανατροφή των παιδιών σου, ό,τι άλλο και να κάνεις στη ζωή σου δεν έχει σημασία." έλεγε η Jackie Kennedy...
Μια φράση που λατρεύω άρχισα να αντιλαμβάνομαι περισσότερο από τότε που έγινα μαμά. Η αλήθεια είναι πως κάποιες φορές αναρωτιέμαι πως ήταν η ζωή μου πριν μου δοθεί αυτό το θείο δώρο της μητρότητας... Σαν να πέρασε όχι μόνο στο επόμενο κεφάλαιο, αλλά άλλαξε ολόκληρο το βιβλίο. Σαν να άνοιξε μέσα μου μια πόρτα με πρωτόγνωρα, υπέροχα, μοναδικά, απερίγραπτα συναισθήματα που δε φανταζόμουν πως υπήρχαν. Σαν να έγινε η μεγαλύτερη έκπληξη της ζωής μου!
Η αλήθεια είναι ότι στην αρχή, όταν γίνεσαι γονιός, χάνεις για λίγο το βήμα σου.
Δε γεννιέσαι γονιός. Το παιδί σου που αναθρέφεις σε κάνει. Παρατηρώντας το, μαθαίνεις τη "γλώσσα" του κι έτσι επικοινωνείς καλύτερα μαζί του. Η ουσιαστική επικοινωνία επιτυγχάνεται όταν το "ακούς" όχι μόνο με τα αυτιά και τα μάτια, αλλά και με την καρδιά σου.
Ωστόσο, είναι καλό να συμβουλευόμαστε ειδικούς επιστήμονες που μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά στην ανατροφή και την εξέλιξη των παιδιών μας... Για τη συναισθηματική τους νοημοσύνη, για το ρόλο της σχέσης του ζευγαριού-γονέων στην καλλιέργεια της συναισθηματικής ισορροπίας, ασφάλειας, εξέλιξης των παιδιών τους, καθώς και για μαθησιακές δυσκολίες που μπορεί να προκύψουν.
Ας δούμε το ενδιαφέρον άρθρο της ψυχολόγου Τζίνας Θανοπούλου για τη σπουδαιότητα της συναισθηματικής νοημοσύνης και πώς μπορούμε να την αναπτύξουμε στα παιδιά μας...
Άλλωστε, όπως έχει πει η Αnn Landers: "Δεν έχει τόση σημασία το τί έχεις κάνεις για τα παιδιά σου, αλλά το τί τους έμαθες να κάνουν τα ίδια για τον εαυτό τους."
Η συναισθηματική νοημοσύνη περιγράφεται ως η ικανότητα των ανθρώπων να αναγνωρίζουν τα συναισθήματά τους αλλά και αυτά των άλλων, να κάνουν διάκριση μεταξύ διαφορετικών συναισθημάτων και να χρησιμοποιούν τη συναισθηματική πληροφορία ως οδηγό σκέψης και συμπεριφοράς. Ας υποθέσουμε ότι γυρίζετε από τη δουλειά κουρασμένη και εκνευρισμένη.
Μπαίνετε στο σπίτι και αρχίζετε τις παρατηρήσεις στα παιδιά: Γιατί δεν έφαγες, γιατί δεν πλύθηκες, γιατί δεν ντύθηκες κ.λπ. Η εννιάχρονη κόρη σας σάς κοιτάζει με νόημα: «Μαμά, γιατί έχεις τέτοια νεύρα;». Αυτό είναι ένα παιδί με EQ. Δείτε γιατί: Κατάφερε πίσω από τις λέξεις και το ύφος να αναγνωρίσει το συναίσθημα της μαμάς, του έδωσε το σωστό όνομα, δεν επηρεάστηκε από αυτό (δεν εκνευρίστηκε) αλλά το χρησιμοποίησε για να την πλησιάσει.
1ο στάδιο: Μαθαίνουμε τα παιδιά να αναγνωρίζουν τα συν-αισθήματά τους
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα παροτρύνουμε να κλαίνε με το παραμικρό ή να εκρήγνυνται από θυμό. «Σημαίνει απλώς ότι δίνουμε όνομα στα συναισθήματα και αναγνωρίζουμε στα λόγια ή στις πράξεις τα συναισθήματα των άλλων», εξηγεί η επιστήμoνας. Ένα θυμωμένο παιδί έχει λόγο που είναι θυμωμένο. Δεν το επιπλήττουμε για τη βίαιη συμπεριφορά του, αλλά συζητάμε μαζί του για να βρούμε τις αιτίες.
2ο στάδιο: Η εκδήλωση του συναισθήματος είναι ευκαιρία για συζήτηση
« Ένα παιδί χρειάζεται περισσότερο τους γονείς του όταν είναι λυπημένο, φοβισμένο ή θυμωμένο. Η ικανότητά μας να βοηθάμε ένα αναστατωμένο παιδί να ηρεμήσει είναι αυτό που περισσότερο από οτιδήποτε άλλο μας κάνει αληθινούς γονείς. Αποδεχόμενοι τα συναισθήματα των παιδιών, τα βοηθάμε να αποκτήσουν την ικανότητα να ηρεμούν μόνα τους τον εαυτό τους, μια ικανότητα που θα τους φανεί χρήσιμη σε όλη τους τη ζωή. Τα αρνητικά συναισθήματα (φόβος, θυμός, άγχος, οργή) υποχωρούν μόνο όταν τα παιδιά μπορούν να μιλήσουν γι’ αυτά, όταν μπορούν να τα κατονομάσουν και να νιώσουν ότι τα καταλαβαίνουμε».
Όλα τα συναισθήματα είναι αποδεκτά, όχι όμως και όλες οι συμπεριφορές!
3ο στάδιο: Καθορισμός ορίων
«Τα παιδιά πρέπει να αντιληφθούν ότι το πρόβλημα δεν είναι τα συναισθήματα, αλλά η κακή συμπεριφορά που προκαλούν. Όλα τα συναισθήματα και όλες οι επιθυμίες είναι αποδεκτά και δεν καταδικάζονται, δεν ισχύει όμως το ίδιο και για όλες τις συμπεριφορές. Επιτρέπουμε μια ευρεία γκάμα συμπεριφορών, ώστε να εδραιώνουμε την αυτοπεποίθηση του παιδιού. Τα όρια μπαίνουν στις συμπεριφορές που είναι επικίνδυνες για την ακεραιότητα και την υγεία τόσο των ίδιων όσο και των άλλων και για εκείνες που είναι παράνομες, ανήθικες ή κοινωνικά απαράδεκτες.
Η οριοθέτηση γίνεται και πάλι με εξήγηση, ποτέ με την τιμωρία ή την απειλή του ξύλου. Ο ξυλοδαρμός άλλωστε είναι μια πρακτική που μπορεί μεν να συνετίσει βραχυπρόθεσμα το παιδί, ωστόσο ουσιαστικά μεταφέρει το μήνυμα ότι η βία είναι ο κατάλληλος τρόπος για να πετυχαίνουμε αυτό που θέλουμε. Τέτοια παιδιά έχουν περισσότερες πιθανότητες να γίνουν βίαιοι ενήλικοι, αλλά και να ανεχθούν τη βία μέσα σε μια προσωπική σχέση.
4ο στάδιο: Συναισθηματική ενημέρωση
«Οι γονείς πρέπει να είναι ενήμεροι για τα συναισθήματα των παιδιών όπως είναι ενήμεροι για τα μαθήματα στο σχολείο, για το τι έφαγαν κ.λπ. Αυτό επιτυγχάνεται παρατηρώντας τα παιδιά, περνώντας ποιοτικό χρόνο μαζί τους, με το να ακούνε τι έχουν ανάγκη να εκφράσουν και με το να συζητούν μαζί τους με υπομονή, ενδιαφέρον και αγάπη. Ακόμη, οι γονείς είναι απαραίτητο να δίνουν σημασία στις σκέψεις, τις ιδέες, τα όνειρα, τα αισθήματα, τα διλήμματα των παιδιών, ακόμα και αν τα δικά τους είναι διαφορετικά, και να τιμούν τη μοναδικότητα και το δυναμικό τους, όπως και αν αυτά εκφράζονται».
Αποφεύγουμε τις επικρίσεις και τα ταπεινωτικά σχόλια.
Οι γονείς που νουθετούν είναι κουραστικοί. Επικεντρωνόμαστε στην επικοινωνία.
Δεν επιβάλλουμε τις δικές μας λύσεις στα προβλήματα του παιδιού. Θέτουμε τα θεμέλια για να τα λύσει μόνο του.
Ενδυναμώνουμε το παιδί προσφέροντάς του επιλογές και σεβόμενοι τις επιθυμίες του.
Συμμεριζόμαστε τα όνειρά του. Είμαστε πάντα ειλικρινείς.
Διαβάζουμε μαζί με το παιδί βιβλία και συζητάμε πάνω σε αυτά.
Εμπιστευόμαστε την έμφυτη θετική δύναμη του παιδιού.
Πηγή
